કોટનમાંથી સ્ક્લ્પચર
સામાન્ય રીતે જ્યારે પણ સ્કલ્પચરની વાત કરવામાં આવે તો સૌ પ્રથમ દિમાગમાં લાકડા કે લોઢામાંથી તૈયાર થયેલા સ્કલ્પચરનું ચિત્ર સામે આવે. આ સિવાય કોઈ પથ્થરમાંથી બનેલા સ્કલ્પચર પરનું નક્શી કામ આપણને મંત્રમુગ્ધ કરી દે. પણ ક્યારે એવું સાંભળ્યું છે કે, કોઈએ કોટન (રુ)માંથી એક આખી શૃંખલા તૈયાર કરી હોય. એમાં પણ જુદા જુદા પાત્રો, કુદરતી નજારાઓ અને શેડેડ વર્ક. અનંત ખેરનાર નામના આ વ્યક્તિ કોટનમાંથી સ્કલ્પચર બનાવે છે. ચોંકી ગયા ને? જોઈએ એક રિપોર્ટ.
હવે એક મેસેજ મોકલી Whatsapp પર મેળવો ન્યૂઝ, શરુ કરવા માટે અહીં ક્લિક કરો
કેવી આવ્યો આઈડિયા?

કોટનને ભેગું કરવામાં કોઈ વધુ મહેનત ન કરવી પડે. પણ કોટનમાંથી કોઈ આકાર બનાવામાં અને તેને જાળવી રાખવામાં પરસેવો છૂટી જાય. નાના હતા ત્યારે કોટનમાંથી બનેલી ઢીંગલીઓ આપણે જોઈ હશે. આ અંગે અનંત ખેરનાર કહે છે કે, જ્યારે હું કૉલેજમાં હતો ત્યારે એમ થતું કે કંઈક નવું કરીએ. ખાસ કરીને જ્યારે તહેવારો આવે ત્યારે આ કોટનની માગ એકાએક વધી જાય છે. પછી એમ થયું કે, કોટનમાંથી કંઈ ક્રિએટિવિટી કરીએ. વર્ષ 1987માં સૌ પ્રથમ કોટનમાંથી નાનકડા ગણપતિ તૈયાર કર્યા હતા.
આ રીતે થયા શ્રીગણેશ

આ રીતે થયા એક નવા આર્ટવર્કના શ્રીગણેશ. એક જાણકારી ખાતર આપણા દેશમાં સૌથી વધારે કોટનનું ઉત્પાદન થાય છે. ગત વર્ષએ જ વાર્ષિક 6205 મેટ્રિક ટન કોટનનું ઉત્પાદન થયું હતું. હવે સવાલ એ થાય કે, કોટનને ફૂંક મારવાથી ઊડી જાય તો આર્ટવર્ક કેવી રીતે શક્ય છે? આમ હું કંઈક નવું કરવા માગતો હતો. પણ એ સમયે મને કેમેસ્ટ્રીનો અભ્યાસક્રમ કામ આવ્યો. એક કેમિકલ તૈયાર કર્યું જે કોટનને સોફ્ટમાંથી થોડા કડક ફોર્મમાં ફેરવી દે છે. પણ આ કોઈ ગુંદ નથી.
કોટનમાંથી ક્રિએટિવિટી

જ્યારે કોઈ કેમિકલનું પાલિશ તેના પર લાગે છે ત્યારે તે કોટન જે તે આકરમાં કડક થઈ જાય છે. એ પછી પછાડો તો પણ તૂટતું નથી અને રેસાઓ ખુલતા નથી. એટલું નહીં તે પાંચ કિલો સુધીનો વજન પણ ખમી શકે છે. એક જ કેમિકલની મદદથી તેણે કોટનને શક્તિશાળી બનાવી દીધું.આ રીતે તેઓ મોટા મોટા સ્કલ્પચર તૈયાર કરે છે. પહેલા અંદરનું અને પાછળનું કામ થાય છે પછી આગળનો ભાગ તૈયાર થાય છે. ખાસ કરીને કોઈ ચહેરો તૈયાર કરવાનો હોય ત્યારે આ કામ ખૂબ મહેનત માગી લે છે. કારણ કે કોટન ખૂબ નાજુક છે અને ઝડપથી બીજા આકારમાં ઢળી જાય છે. એક ભૂલ ચહેરાના એક્સપ્રેશન બદલી નાંખે છે.
ગિનિસ બુકમાં પણ મળ્યું છે સ્થાન

એપ્રિલ 1999માં અનંતભાઈને ગિનિસબુક ઓફ વર્લ્ડ રેકોર્ડમાં બેસ્ટ આર્ટવર્ક ઈન કોટનમાં સ્થાન મળ્યું છે. દુનિયામાં અનંતભાઈ સિવાય બીજો કોઈ કલાકાર કોટન સ્કલ્પચર તૈયાર કરતું જ નથી. અગાઉ જ્યારે આ પ્રકારના સ્કલ્પચરની નોંધ લેવામાં આવી ત્યારે વર્લ્ડ રેકોર્ડ સંસ્થાએ કહ્યું કે, આવી કોઈ પ્રકારની કેટેગરી અમારી પાસે નથી. એ પછી એમણે મને ચેલેન્જડ કરી કે કોટનથી કંઈક મોટું કરી બતાવો. એ પછી અનંતજીએ તૈયાર કર્યા કોટનના ગાંધી. 22 કિલો કોટનમાંથી તૈયાર કરેલું સાડા ફૂટનું ગાંધીજીનું કોટનનું સ્કલ્પચ તૈયાર કર્યું. જે આખી દુનિયામાં એક જ છે. આજે દેશ વિદેશમાં તેમના ગ્રાહકો છે.
લોકોને શીખવાડે છે આ આર્ટ

આજે અનંતજી નવી યુવા પેઢીને આ પ્રકારનું આર્ટવર્ક શીખવાડી રહ્યા છે. તેથી તેઓ અનેક આર્ટ સ્કૂલમાં વર્કશોપનું આયોજન કરે છે. અને યુવાપેઢીને આ કલા શીખવાડે છે. આગામી સમયમાં હું એક સંસ્થા તૈયાર કરવા માગું છું. જેમાં આ અંગે એક પદ્ધતિસરનો અભ્યાસ ડીઝાઈન થશે. યુવાઓ પોતાની કલ્પનાને આકાર આપી શકશે. એક સામાન્ય કોટનમાંથી આવી અદ્ભૂત ક્રિએટિવિટી માટે તેણે ખૂબ મહેનત કરી છે. આજે તેમની પાસે કોટનના 2000થી પણ વધારે સ્કલ્પચર છે.
from Page Array – I Am Gujarat http://bit.ly/2LyQzZu
No comments:
Post a Comment